Menu

Rheolau Etholiad UCM y DU

To view this page in English, click here.

 

Mae UCM yn cael ei redeg gan ei aelodau ac mae gan etholiadau rôl bwysig yn hyn o beth, gan ein bod yn eu defnyddio i ethol ein harweinyddiaeth wleidyddol. Mae'r rheolau hyn yn nodi sut rydym yn cynnal etholiadau ac yn cwmpasu'r hyn y dylai pleidleiswyr ac ymgeiswyr ei ddisgwyl wrth gymryd rhan mewn etholiadau. Mae'r rheolau hyn yn seiliedig ar yr egwyddorion craidd canlynol:

  • Ein nod yw ethol pobl mewn modd teg ac agored
  • Etholiadau yw'r mecanwaith sy’n caniatáu i'n haelodau ddewis eu cynrychiolwyr
  • Lle bynnag y bo modd gwneud hynny, yr etholwyr ddylai bob amser benderfynu / bod y rhai sy'n gwneud penderfyniadau
  • Dydyn ni ddim yma i roi cyfle cyfartal i bawb ennill, ond yn hytrach cyfle teg.

 

Pwy yw pwy mewn etholiadau

Pennir Swyddog Etholiadau ar gyfer pob etholiad, sy'n gyfrifol am oruchwylio'r etholiad. Mae hyn yn cynnwys cadarnhau enwebiadau a phenderfynu ar gymhwysedd ymgeiswyr, dyfarnu ar gwynion a goruchwylio'r cyfrif. Y Swyddog Etholiadau yw'r pwynt cyswllt cyntaf ar gyfer pob etholiad.

 

Efallai y gwelwch hefyd gyfeiriad at Ddirprwy Swyddog Etholiadau. Mae'r person hwn yn gyfrifol am agwedd ymarferol cynnal holl etholiadau UCM, pennu Swyddogion Etholiadau ar gyfer etholiadau penodol a rhoi cyngor iddynt. Gall y Dirprwy Swyddog Etholiadau hefyd oruchwylio etholiadau penodol.

 

Mae yna hefyd Brif Swyddog Etholiadau sy'n gyfrifol am osod y rheolau hyn, dehongli erthyglau a chynnal etholiadau yn eu cyfanrwydd. Nid yw’r Prif Swyddog Etholiadau’n gweithredu fel Swyddog Etholiadau mewn etholiadau, nac yn cymryd rhan mewn unrhyw agwedd o gynnal etholiadau o ddydd i ddydd. Yn hytrach, maent yn gweithredu fel ffynhonnell annibynnol ar gyfer ymdrin ag apeliadau, ac mae ganddynt y pŵer i wneud dyfarniadau terfynol ar unrhyw fater sy’n ymwneud ag etholiadau.

 

Rheolau Craidd

Mae’r Prif Swyddog Etholiadau wedi gosod y rheolau canlynol ar gyfer y Gynhadledd. Sylwer bod y rheolau hyn yn eiddo i’r Prif Swyddog Etholiadau neu’r sawl a benodir ganddynt, a dim ond nhw gaiff eu dehongli.

 

Bydd ymgeiswyr yn gyfrifol am weithredoedd ac ymddygiad eu timau ymgyrchu. Rhaid i ymgeiswyr gymryd camau rhesymol i sicrhau bod yr hyn mae eu cefnogwyr yn ei wneud yn cydymffurfio â'r rheolau ymgyrchu, a rhaid iddynt fod yn gallu dangos hyn pe bai cwyn yn cael ei wneud yn eu herbyn.

 

Ymgeiswyr:

  1. rhaid iddynt barchu ymgeiswyr eraill, myfyrwyr ac aelodau'r cyhoedd.
  2. ni ddylent ymgymryd ag unrhyw weithgaredd ymgyrchu na allai eraill yn rhesymol ei wneud.
  3. dylai ymgyrchoedd fod yn gwbl dryloyw ac yn atebol i UCM.
  4. ni chaniateir iddynt wneud unrhyw beth i ennill mantais annheg.
  5. ni chânt danseilio’r broses o gynnal etholiadau yn deg ac yn ddemocrataidd.
  6. rhaid iddynt ganiatáu i bleidleiswyr fwrw eu pleidlais yn rhydd, ac ni chânt gyfathrebu â phleidleiswyr mewn unrhyw ffordd gynted y byddant wedi dechrau’r broses bleidleisio. Ystyrir pob dyfais electronig yn flwch pleidleisio.
  7. ni chânt dorri'r gyfraith, rheoliadau sy’n benodol i’r lleoliad na pholisi cyffredinol UCM gan gynnwys Cod Ymddygiad, Polisi Cyfryngau Cymdeithasol a Protocol y Staff
  8. Rhaid iddynt fod wedi ymrwymo i wrth-hiliaeth gan gynnwys mynd i'r afael ag Islamoffobia (yn unol â Diffiniad APPG) a Gwrthsemitiaeth (yn unol â diffiniad yr IHRA)
  9. ni chaiff ymgeiswyr ond ymgymryd â gweithgareddau ymgyrchu o fewn lleoedd dynodedig mewn cynadleddau
  10. ni chânt ond newid, symud neu dynnu i lawr eu defnyddiau ymgyrchu eu hunain.
  11. ni chânt ddefnyddio rhestrau gohebu ond ble mae gwneud hynny'n gyfreithlon. Yn y rhan fwyaf o achosion, bydd hyn yn golygu cael cydsyniad yr aelodau ar y rhestr i ddefnyddio eu manylion.

 

Cyllideb

  1. Ni chaiff ymgeiswyr wario mwy na'r hyn a ganiateir o fewn eu cyllideb. Y rhain yw:

Rolau swydogion llawn-amser: £400

Pob rôl arall: £150

  1. Rhaid i bob ymgeisydd gyflwyno rhestr ysgrifenedig o holl gostau eu hymgyrch, ynghyd â derbynebau cyfatebol, i'r Dirprwy Swyddog Etholiadau o fewn un awr wedi diwedd y bleidlais. Os nad yw ymgeiswyr yn gwario unrhyw arian yn ystod eu hymgyrch, rhaid gwneud hynny'n eglur yn y cyflwyniad.
  2. Gellir defnyddio eitemau sydd ar gael yn rhwydd i bob ymgeisydd heb orfod cadw rhestr ohonynt.
  3. Ni fydd UCM yn ad-dalu treuliau ymgyrchu

 

Y Broses Etholiadol

 

Dod yn Ymgeisydd

Mae tri cham i ddod yn ymgeisydd yn Etholiadau UCM. Y rhain yw: penderfynu ar gymhwysedd, casglu gwybodaeth, cyflwyno'ch cais.

 

  1. Canfod os ydych chi’n gymwys

I fod yn gymwys i sefyll fel ymgeisydd medwn etholiad, rhaid i chi fod yn fyfyriwr cyfredol neu'n swyddog sabothol mewn undeb myfyrwyr sy'n aelod cysylltiedig o UCM yng Nghymru ar adeg yr etholiad. Os ydych chi'n aelod o bwyllgor UCM, nid yw eich aelodaeth o'r pwyllgor hwn yn caniatáu cymhwysedd i sefyll ynddo'i hun - mae angen i chi fod yn fyfyriwr cyfredol neu'n swyddog sabothol mewn undeb cysylltiedig. Mae swyddogion llawn-amser UCM yn gymwys i sefyll ar gyfer rôl Llywydd UCM y unig.

 

Yn ogystal, mae yna feini prawf cymhwysedd ychwanegol y mae'n rhaid i chi eu bodloni ar gyfer rhai rolau. Mae'r meini prawf hyn i'w gweld yn y rhestr o etholiadau byw cyfredol yn (weblink)

 

Ar gyfer rolau swyddogion amser-llawn, mae'n rhaid i chi hefyd gael eich enwebu gan fyfyrwyr eraill. Rhaid i chi dderbyn enwebiadau gan fyfyrwyr neu swyddogion sabothol mewn gwahanol undebau myfyrwyr (gall un fod gan eich UM eich hun). Bydd nifer yr enwebiadau sydd eu hangen ar gael gyda gwybodaeth ar gyfer ymgeiswyr.

 

  1. Dweud wrth y pleidleiswyr amdanoch chi'ch hun

Rydym hefyd yn gofyn i chi baratoi gwybodaeth i’w chyflwyno pan fyddwch yn sefyll ar gyfer rôl.

  • Ffotograff pen ac ysgwyddau
  • Datganiad ymgeisydd 100 gair
  • Dolenni at gyfrifon cyfryngau cymdeithasol

Nid yw’r wybodaeth uchod yn orfodol; fodd bynnag, mae'n fanteisiol i chi os ydych yn ei darparu Cyflwynwch yr wybodaeth hon erbyn y dyddiad cau ar gyfer cyflwyno'r cais i fod yn ymgeisydd. Ni ellir sicrhau y bydd unrhyw wybodaeth a ddaw i law ar ôl y dyddiad cau’n cael ei chynnwys.

 

Byddwn hefyd yn gofyn i chi am faniffesto, ond byddwn yn gofyn am hwn ar ôl ei drafod yng nghyfarfod briffio'r ymgeiswyr.

 

  1. Cyflwyno’ch cais

Rhaid i chi wneud hyn gan ddefnyddio ein ffurflen ar-lein erbyn y dyddiad cau a nodir. Mae dolen i'r ffurflen a dyddiadau cau ar gyfer ymgeiswyr i’w gweld yn (DOLEN i Etholiadau ar dudalen y Gynhadledd Genedlaethol)>here.

 

Ni chaiff unrhyw geisiadau a gyflwynir ar ôl y dyddiad hwn eu hystyried. Dylech adael digon o amser i ganiatáu ar gyfer unrhyw anawsterau technegol. Ar ôl i’ch cais gael ei gyflwyno, byddwch yn derbyn e-bost awtomatig. Os nad ydych yn derbyn yr e-bost hwn, rhaid i chi roi gwybod i ni cyn y dyddiad cau.

 

Ar y ffurflen, gofynnir i chi am yr wybodaeth ganlynol: Rydym yn eich cynghori i gasglu’r wybodaeth hon ynghyd cyn mynd ati i gyflwyno'ch cais

 

  • Eich enw a'ch manylion cysylltu
  • Prawf o'ch statws myfyriwr (gall hyn gynnwys cerdyn myfyriwr cyfredol yn dangos eich dyddiadau astudio, llythyr gan eich Prifysgol neu undeb y myfyrwyr yn cadarnhau statws myfyriwr).
  • Manylion eich enwebwyr (os yw'n berthnasol)
  • Gwybodaeth ategol, e.e. ffoto a maniffesto
  • Gofynnir i chi hefyd ddatgan eich bod wedi darllen a deall y rheolau hyn ac y byddwch yn gwneud eich tîm ymgyrchu yn ymwybodol ohonynt.

 

Ar ôl y dyddiad cau ar gyfer cyflwyno’ch cais, bydd y Swyddog Etholiadau yn adolygu'ch cais. Os oes angen rhagor o wybodaeth arnom, byddwn yn gofyn i chi ddarparu hyn o fewn amserlen benodol. Yna bydd y Swyddog Etholiadau yn rhoi gwybod i chi a ydych wedi ateb y meini prawf o ran cymhwysedd a’ch bod wedi cael eich derbyn fel ymgeisydd. Yna byddwn yn cyhoeddi'r ymgeiswyr sy’n sefyll yn yr etholiad. Unwaith y bydd hyn wedi'i wneud, gall ymgyrchu ddechrau.

 

Ymgyrchu

Ar gyfer pob etholiad bydd cyfnod ymgyrchu lle gallwch chi gyflwyno eich neges i’r pleidleiswyr. Gweler isod y rheolau craidd a'r egwyddorion y mae'n rhaid i bob ymgeisydd gadw atynt. Yn ogystal â'ch gweithgareddau ymgyrchu, bydd y Swyddog Etholiadau yn rhoi gwybod i chi am gyfleoedd i gyflwyno’ch neges i’r pleidleiswyr. Gallai'r rhain gynnwys:

 

  • Gwybodaeth am ymgeiswyr ar wefan NUS Connect a chyfryngau cymdeithasol
  • Hystingau - naill ai ar-lein neu wyneb yn wyneb
  • Cyfleoedd i bleidleiswyr ofyn cwestiynau i ymgeiswyr
  • Areithiau yn y Gynhadledd lle caiff y rôl ei hethol

 

Bydd y Swyddog Etholiadau’n cyfathrebu ag ymgeiswyr cyn yr etholiad ynghylch pa weithgareddau etholiadol fydd yn digwydd.

 

Pleidleisio

Mae’r cyfnod pleidleisio’n agor cyn cynadleddau ac mae’r dyddiadau ar gyfer agor y bleidlais ar gael yma (dolen i ddyddiadau allweddol)>here.

 

Ym mhob etholiad, bydd y Prif Swyddog Etholiadau yn cyhoeddi’r dull o bleidleisio. Bydd y pleidleisio ar ffurf pleidlais gudd, a bydd yn cael ei chynnal naill ai ar ffurf electronig neu, mewn rhai amgylchiadau, ar ffurf papur. Bydd y papurau pleidleisio'n dangos enwau’r ymgeiswyr a’r rôl maent yn ymgeisio amdani. Bydd pleidleisio ar-lein hefyd yn dangos gwybodaeth maniffesto a lluniau (os yw’r ymgeisydd wedi’u darparu).

 

Cynrychiolwyr i’r gynhadledd sy’n cael pleidleisio ym mhob etholiad. Rhoddir pleidlais i bob cynrychiolydd i'r gynhadledd sydd wedi cofrestru ar-lein erbyn y dyddiad cau a nodwyd. Yn achos pleidleisiau electronig, anfonir dolen i gyfeiriad e-bost pob cynrychiolydd - rydym yn cynghori pleidleiswyr yn gryf i wirio eu negeseuon e-bost a dod o hyd i'w dolenni pleidleisio ymhell ymlaen llaw, cyn i'r bleidlais ddod i ben.

 

Rhaid rhoi gwybod i democracy@nus.org.uk am unrhyw faterion technegol yn ymwneud â dolenni pleidleisio cyn diwedd y cyfnod pleidleisio. Er y gwneir pob ymdrech i ddatrys unrhyw faterion, efallai na fydd gennym amser i wneud hyn.

Bydd etholiadau lle mae un rôl ar gael yn cael eu cynnal drwy Bleidlais Amgen; defnyddir Pleidlais Sengl Drosglwyddadwy ar gyfer etholiadau lle mae mwy nag un rôl ar gael.

Y Cyfrif

Bydd y Prif Swyddog Etholiadau yn trefnu bod y cyfrif yn cael ei gynnal naill ai yn y gynhadledd neu cyn pen wythnos ar ôl i'r pleidleisio ddod i ben. Bydd y cyfrif yn digwydd naill ai yn lleoliad y gynhadledd neu yn un o swyddfeydd UCM. Cyhoeddir y cyfriflenni ar NUS Connect ar ôl i'r cyfrif ddigwydd.

 

Gall ymgeiswyr anfon rhywun arall i arsylwi ar gyfrif eu hetholiad ond nad oes modd iddynt fynychu'r cyfrif eu hunain. Rhaid i ymgeiswyr hysbysu'r Swyddog Etholiadau ynghylch pwy sy’n arsylwi ar eu rhan cyn y cyfrif drwy e-bostio democracy@nus.org.uk. Ar gyfer cyfrifon a gynhelir ar ôl y gynhadledd, gwahoddir sylwedyddion i arsylwi drwy gyswllt fideo. Dylai ymgeiswyr gynnwys manylion cyswllt y sawl sy’n arsylwi ar eu rhan, gan gynnwys cyfeiriad e-bost fel y gellir anfon y ddolen fideo at y sylwedydd.

 

Bydd y rheiny sy’n arsylwi yn y cyfrif yn cael gwybodaeth gan y Swyddog Etholiadau sy'n goruchwylio'r cyfrif o ran cynnal y cyfrif ac ymddygiad sylwedyddion. Gall y sylwedyddion wylio’r cyfrif a chodi unrhyw faterion neu wneud cais am eglurhad gyda'r Swyddog Etholiadau sy'n goruchwylio'r cyfrif. Rhaid iddynt beidio â rhwystro'r Swyddog Etholiadau na staff UCM wrth gynnal y cyfrif.

 

Cyhoeddi'r Canlyniad

Cyhoeddir canlyniadau’r etholiad gan y Swyddog Etholiadau yn y gynhadledd sy'n ethol y rôl (os yw'r cyfrif wedi cael ei gynnal erbyn hynny). Cyhoeddir y canlyniadau ar NUS Connect, a bydd cyfriflenni ar gael ar ôl y cyfrif.

 

Cwynion

 

Gwneud Cwyn

Os yw myfyriwr yn credu bod ymgeisydd neu ei dîm ymgyrchu wedi torri'r rheolau, gallant gyflwyno cwyn. Dylai pob cwyn gynnwys y wybodaeth ganlynol:

 

  • Pa un o'r egwyddorion arweiniol yr honnir bod yr ymgeisydd wedi’i thorri
  • Gwybodaeth ynghylch natur y gŵyn, gan gynnwys lle bo hynny'n berthnasol, dyddiadau, amseroedd a lleoliadau
  • Syniad o'r hyn y mae'r achwynydd eisiau i ddigwydd o ganlyniad i'r gŵyn
  • Tystiolaeth gefndir i ategu'r gŵyn

 

Rhaid cyflwyno pob cwyn gan ddefnyddio'r ffurflen ar-lein gyda thystiolaeth berthnasol. Gellir dod o hyd i’r ffurflen fan yma.

Os oes unrhyw broblemau o ran y ffurflen ar-lein, cysylltwch â democracy@nus.org.uk

 

Bydd y Swyddog Etholiadau yn ymchwilio i'r gŵyn ac yn penderfynu a fydd yn cael ei chadarnhau. Os caiff ei chadarnhau, gall camau gweithredu posibl gynnwys y canlynol, ond heb fod yn gyfyngedig iddynt:

 

  • Rhybudd cyhoeddus
  • Cyfarwyddo ymgeiswyr i gael gwared ar ddeunyddiau etholiad / dileu pyst ar gyfryngau cymdeithasol
  • Atal gweithgareddau ymgyrchu ymgeisydd am gyfnod penodol o amser
  • Mewn amgylchiadau eithafol, gall y Swyddog Etholiadau wahardd ymgeisydd

 

Y terfyn amser ar gyfer cyflwyno cwynion yw awr ar ôl i'r pleidleisio ddod i ben.

 

Apeliadau

Os yw myfyriwr / ymgeisydd yn anfodlon â chanlyniad cwyn, mae’n bosib y gallant ofyn am gyfle i apelio. Bydd apeliadau'n cael eu hystyried gan y Prif Swyddog Etholiadau sy'n gweithredu fel pwynt apelio annibynnol, gan na fydd wedi bod yn rhan o'r ymchwiliad gwreiddiol i’r gŵyn.

 

Dylai cais am apêl fod yn seiliedig ar y canlynol, ond heb fod yn gyfyngedig iddynt:

 

  • adolygiad o'r gweithdrefnau a ddilynwyd wrth ystyried y gŵyn wreiddiol
  • ystyried a oedd y canlyniad yn rhesymol dan yr holl amgylchiadau
  • tystiolaeth berthnasol newydd na allai'r myfyriwr, am resymau dilys, fod wedi’i darparu ynghynt yn y broses

 

Ni fydd y cam apeliadau fel arfer yn ystyried y materion o'r newydd nac yn cynnwys ymchwiliad pellach.

Rhaid cyflwyno apêl yn ysgrifenedig i democracy@nus.org.uk a rhaid ei chyflwyno cyn dechrau cyfrif yr etholiad. Bydd apeliadau'n cael eu hystyried gan y Prif Swyddog Etholiadau, y bydd eu penderfyniad nhw’n rhoi terfyn ar y mater.